Wspólna pamięć w Przemyślu
HUPL
Wieża działowa Fortu Duńkowiczki
PRZEMYŚL
FORTY
LUDZIE
PAMIĘĆ

Wspólna pamięć w Przemyślu

Śladami Twierdzy Przemyśl oraz pamięci węgiersko-polskiej.

Więcej
PRZESZŁOŚĆ,
KTÓRA ŁĄCZY
O PROJEKCIE

Celem projektu „Wspólna pamięć w Przemyślu w najnowocześniejszej formie” jest nowoczesna, cyfrowa i angażująca prezentacja wspólnego polsko-węgierskiego dziedzictwa historycznego.

Centralnym elementem projektu jest system wirtualnego zwiedzania 360°, dostępny za pośrednictwem strony internetowej, a także na telefonach komórkowych i tabletach. Cyfrowe treści w języku polskim i węgierskim służą popularyzacji wiedzy historycznej, edukacji, ochronie dziedzictwa kulturowego oraz turystyce opartej na doświadczeniu.

Projekt został zrealizowany w ramach Programu Węgiersko-Polskiej Współpracy Pozarządowej, przy wsparciu finansowym Ambasady Węgier w Warszawie. Polskim partnerem projektu jest Związek Powiatowo-Gminny Twierdzy Przemyśl.

Partnerzy i współtwórcy →
5
wybranych miejsc w pierwszym etapie projektu
360°
wirtualny spacer w internecie, na telefonie i tablecie
~50 km
długość zewnętrznego pierścienia fortów wokół miasta
MIEJSCA PROJEKTU

Pięć miejsc –
jedna wspólna historia

W pierwszym etapie projektu opracowaliśmy pięć wybranych miejsc. Trzy wybrane forty, reprezentujące różne typy i posiadające odmienne cechy, ukazują strukturę, funkcjonowanie oraz historię Twierdzy Przemyśl w czasie I wojny światowej. Cmentarz wojskowy i Rynek łączą natomiast historię miasta oraz losy ludzi stojących za tymi wydarzeniami ze światem przemyskich fortów.

Sklepiony korytarz wewnątrz Fortu XI Duńkowiczki
OBECNIE MUZEUM
FORT
Fort XI Duńkowiczki

Jeden z najlepiej zachowanych obiektów twierdzy. Wirtualne zwiedzanie jego wnętrz dobrze pozwala zrozumieć funkcjonowanie nowoczesnego fortu.

Przejdź do miejsca →
Ceglana brama Fortu I Salis-Soglio
FORT
Fort I Salis-Soglio

Wyjątkowy przykład rozwoju architektury fortecznej.

Kopuła pancerna w Forcie XV Borek
FORT
Fort XV Borek

był jednym z ważnych miejsc walk o Przemyśl. Podczas oblężeń fort i jego otoczenie były celem intensywnych ataków.

Brama pamięci i krzyże na cmentarzu wojskowym przy ul. Przemysława
MIEJSCE PAMIĘCI
Cmentarz wojskowy przy ul. Przemysława

Miejsce pamięci i zadumy.

Rynek w Przemyślu
PLAC MIEJSKI
Rynek w Przemyślu

Codzienność mieszkańców i garnizonu.

Pięć miejsc tworzy pierwszą część systemu cyfrowego, który w przyszłości może być dalej rozbudowywany. Z czasem mogą do niego zostać włączone kolejne forty, obiekty wojskowe, cmentarze oraz miejsca pamięci na terenie miasta.

Wszystkie miejsca →
TŁO HISTORYCZNE

Strategiczny punkt
w dolinie Sanu

Historyczną rolę Przemyśla w zasadniczym stopniu określało jego położenie geograficzne. Miasto rozwinęło się na obu brzegach Sanu, na północnym przedpolu Karpat, przy naturalnym szlaku łączącym Galicję Zachodnią ze Wschodnią. Dolina Sanu stanowiła jeden z najważniejszych naturalnych szlaków komunikacyjnych na przedpolu Karpat. Biegnące tędy drogi łączyły Kraków i Lwów – dwa ważne miasta Galicji – a jednocześnie zapewniały połączenie z przełęczami prowadzącymi w kierunku Królestwa Węgier. Dlatego kontrola nad Przemyślem i jego posiadanie miały strategiczne znaczenie nie tylko w skali lokalnej, lecz także dla całej Galicji.

1824

Pojawia się koncepcja budowy twierdzy mającej zabezpieczać przeprawy przez San.

od 1854

Przemyśl jest przez dziesięciolecia rozbudowywany jako ufortyfikowany przyczółek, a następnie jako twierdza pierścieniowa.

około 1900

Pod koniec XIX wieku powstaje jeden z największych systemów fortecznych w Europie, z zewnętrznym pierścieniem fortów o długości około 50 km.

1914
PAŹDZIERNIK

Wojska carskiej Rosji rozpoczynają oblężenie miasta, którego bronią jednostki złożone w znacznej części z żołnierzy węgierskich.

1915
22 MARCA

Koniec II oblężenia: po miesiącach okrążenia twierdza kapituluje.

Historia twierdzy →

Przeszłość pozostaje widoczna w murach, wałach ziemnych i miejscach pamięci.

Twierdza Przemyśl była jednym z najważniejszych obiektów militarnych monarchii austro-węgierskiej. Podczas I wojny światowej forty i umocnienia otaczające miasto były miejscem służby dziesiątek tysięcy żołnierzy, w tym wielu węgierskich honwedów. Wielu z nich poległo tutaj.

Poznajmy wspólnie wspólną pamięć Przemyśla.

CMENTARZ WOJSKOWY AUSTRO-WĘGIERSKI PRZY UL. PRZEMYSŁAWA
NAGRANIA Z DRONA

Twierdza z lotu ptaka

Skalę systemu fortyfikacji otaczającego Przemyśl i jego dopasowanie do krajobrazu najlepiej widać z góry. Nagrania z drona pokazują forty i ich otoczenie w dwóch porach roku.

Krajobraz do dziś zachowuje ślady dawnego systemu fortyfikacji.

Zima
Jesień

Nagrania: Związek Powiatowo-Gminny Twierdzy Przemyśl

ODKRYJ
01TwierdzaPoznaj cały system Twierdzy Przemyśl, jej pierścienie obronne oraz historię oblężeń z lat 1914–1915.02MiejscaOdkryj pięć wybranych miejsc pamięci: forty, cmentarz wojskowy oraz Rynek w Przemyślu.03Partnerzy i współtwórcyPoznaj instytucję wspierającą projekt, polskiego partnera oraz ekspertów i współtwórców projektu.